Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің 2020 жылғы 7 шілдедегі № 360-VI «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» кодексі, 2026 жылғы 1 ақпандағы өзгерістер мен толықтырулармен

134-бап. Пациенттердің құқықтары

1. Осы Кодекстің 12-тарауында көрсетілген құқықтардан басқа, пациенттер мыналарға құқылы:

1) алдын алу, диагностикалау және емдеу кезінде лайықты қарым-қатынасқа, сондай-ақ олардың мәдени және жеке құндылықтарын құрметтеуге;

2) кемсітушілік факторларсыз, тек медициналық критерийлер негізінде анықталатын басымдық тәртібімен медициналық көмек алуға;

3) шұғыл және шұғыл медициналық көмек жағдайларын қоспағанда, тегін медициналық көмектің кепілдендірілген көлемі шеңберінде және/немесе міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жүйесі шеңберінде медициналық көмек көрсететін дәрігерді немесе медициналық ұйымды таңдауға немесе ауыстыруға;

4) медициналық мекемеде аудио және/немесе бейнебақылау мен жазба жүргізіліп жатқаны туралы хабарлау;

5) медициналық технологияның қазіргі деңгейі рұқсат еткен көлемде азапты жеңілдету;

6) ақпаратты (әлеуетті тәуекелдер мен пайдалар туралы деректер, ұсынылған және балама емдеу әдістері, емдеуден бас тартудың ықтимал салдары туралы ақпарат, пациентке қолжетімді нысандағы диагноз, болжам және емдеу жоспары туралы ақпарат, сондай-ақ ауруханадан шығару немесе басқа медициналық мекемеге ауыстыру себептерін түсіндіру) және пациенттің денсаулығы және консультация жүргізу туралы тәуелсіз пікір алу;

7) көру және/немесе есту қабілеті бұзылған адамдар үшін қолжетімділікті ескере отырып, олардың құқықтары мен міндеттері, көрсетілетін қызметтер, ақылы қызметтердің құны және бірлескен төлем мөлшері, оларды ұсыну тәртібі туралы ақпарат алу; тағайындалған дәрі-дәрмектер; және медициналық қызмет көрсететін медицина қызметкерлері;

8) білім беру процесіне қатысудан, сондай-ақ емдеу және диагностикалық процедуралар кезінде үшінші тұлғалардың қатысуынан бас тарту;

9) Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген басқа да құқықтар.

2. Пациенттердің құқықтары туралы ақпарат медициналық ұйымдардың көрінетін жарнама аймақтарына орналастырылады.
3. Медициналық көмек пациенттің медициналық көмек алуға хабардар келісімін алғаннан кейін көрсетіледі. Инвазивті араласулар үшін пациенттің хабардар келісімі уәкілетті орган бекіткен нысанда дайындалады.
4. Пациент өзінің денсаулық жағдайы туралы ақпарат берілуі тиіс адамды тағайындай алады. Пациенттің денсаулық жағдайы туралы ақпаратты пациенттен оның денсаулық жағдайын ескере отырып жасыруға және пациенттің жұбайына, жақын туыстарына немесе заңды өкілдеріне хабарлауға болады.
5. Пациенттердің құқықтарын қорғауды мемлекеттік органдар, денсаулық сақтау ұйымдары және қоғамдық бірлестіктер өз құзыреттері шегінде жүзеге асырады.

01.02.2026 жылғы жағдай бойынша, 07.07.2020 ж. № 360-VI Қазақстан Республикасының «Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» Кодексіне өзгерістер мен толықтырулар

135-бап. Пациенттердің міндеттері

1. Осы Кодекстің 12-бабында көрсетілген міндеттерден басқа, пациент мыналарды орындауға міндетті:
2. өз денсаулығын сақтау және нығайтуға шара қолдану;
3. медициналық қызметкерлермен қарым-қатынасында сыйластық пен сыпайылық таныту;
4. диагноз қою және емдеуді жүргізу үшін дәрігерге қажетті барлық ақпаратты беру; медициналық араласуға келісім бергеннен кейін медициналық қызметкерлердің нұсқауларын қатаң орындау;
5. ішкі тәртіп ережелерін сақтау және медициналық ұйымның мүлкіне мұқият қарау, медициналық көмекті алу кезінде медициналық персоналмен ынтымақтаса жұмыс істеу;
6. диагностика және емдеу барысында денсаулығының жағдайындағы өзгерістер туралы медициналық қызметкерлерді уақытылы хабардар ету, сондай-ақ қоршаған орта үшін қауіпті аурулар туындаған немесе оларға күдік туындаған жағдайда хабарлау;
7. басқа пациенттердің құқықтарын бұзатын әрекеттер жасамау;
8. Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген басқа міндеттерді орындау.
9. Осы баптың 1-тармағының 2), 3) және 5) тармақшаларында көрсетілген пациенттердің міндеттері стационарда ауру баланы тікелей күтіп отырған ата-аналарға немесе басқа тұлғаларға да таратылады.

136-бап. Медициналық көмектен бас тарту құқығы

1. Пациент немесе оның заңды өкілі осы Кодекстің 137-бабында көзделген жағдайларды қоспағанда, медициналық көмектен бас тартуға құқылы.
2. Пациентке немесе оның заңды өкіліне медициналық көмектен бас тартқан кезде, медицина қызметкері пациентке немесе оның заңды өкіліне қолжетімді нысанда ықтимал салдарлар туралы түсініктеме беруге міндетті.
3. Бас тартумен медициналық көмектен бас тарту Медициналық көмектің ықтимал салдары көрсетілген медициналық құжаттарға, соның ішінде электрондық форматта жазылады және пациент немесе оның заңды өкілі, сондай-ақ медицина қызметкері қол қояды.

Егер пациент немесе оның заңды өкілі медициналық көмектен бас тартуға қол қоюдан бас тартса, медициналық құжаттарға, соның ішінде электрондық форматта тиісті жазба жасалады және медицина қызметкері қол қояды.

4. Егер кәмелетке толмаған немесе әрекетке қабілетсіз адамның заңды өкілдері аталған адамдардың өмірін сақтап қалу үшін қажетті медициналық көмектен бас тартса, денсаулық сақтау ұйымы олардың мүдделерін қорғау үшін қорғаншылық және қамқоршылық органына және/немесе сотқа шағымдануға құқылы.